ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1- Το ηλεκτρονικό εμπόριο ως Πληροφοριακό Σύστημα
Το πληροφοριακό σύστημα. (information system) ορίζεται ως το σύνολο αλληλοσχετιζόμενων στοιχείων (εξοπλισμός, διαδικασίες, άνθρωποι και δεδομένα) που συνεργάζονται για τη συλλογή (ή ανάκτηση), επεξεργασία, αποθήκευση και διάχυση πληροφορίας για να υποστηρίξουν τη λήψη αποφάσεων, το συντονισμό, τον έλεγχο, την ανάλυση και το σχεδίασμά σε έναν οργανισμό (Laudon and Laudon, 2002). Το πληροφοριακό σύστημα είναι ένα κοινωνικό-τεχνικό σύστημα, το οποίο, ως έννοια, εμπεριέχει δύο βασικά στοιχεία: (α) την τεχνολογία πληροφορικής (Information Technology – IT), που αποτελείτο μηχανισμό με τον οποίο καθίσταται δυνατό το πληροφοριακό σύστημα και (β) το οργανωσιακό περιβάλλον πλαισίου μέσα στο οποίο βρίσκεται (Khazanehi and Munkvold, 2000). Υπό αυτό το πρίσμα, τα πληροφοριακά συστήματα είναι ουσιαστικά κοινωνικά συστήματα στα οποία η τεχνολογία πληροφορικής δεν είναι παρά μόνο μια πλευρά τους (Land, 1992).
Ο κλάδος των πληροφοριακών συστημάτων αφορά τη μελέτη των πληροφοριακών συστημάτων, ως κοινωνικο-τεχνικών συστημάτων, μέσα από πολλαπλές προσεγγίσεις. Τα Πληροφοριακά Συστήματα (Information Systems IS) αποτελούν ένα κλάδο (discipline) ή πεδίο έρευνας που χαρακτηρίζεται από τη δtaκλαδική (interdisciplinary’) φύση του, καθώς αντλεί από άλλους κλάδους, οι οποίοι ονομάζονται κλάδοι αναφοράς (reference disciplines). Οι κλάδοι αναφοράς των πληροφοριακών συστημάτων περιλαμβάνουν κυρίως την επιστήμη των υπολογιστών (computer science), την οργανωσιακή επιστήμη (organization science), τη διοικητική επιστήμη (management science), τα οικονομικά και τη γνωσιακή επιστήμη (cognitive science) (Khazanchi and Munkvold, 2000). Τα πληροφοριακά συστήματα είναι ένας εφαρμοσμένος κλάδος ο οποίος βασίζεται στους κλάδους αναφοράς ως προς τις έννοιες και τις θεωρίες που υιοθετεί, τις μεθόδους που εφαρμόζει και τα ζητήματα που διερευνά (Keen, 1980). ωστόσο, ο κλάδος των πληροφοριακών συστημάτων θεωρείται πλέον ότι έχει ωριμάσει σε τέτοιο βαθμό ώστε να μπορεί να αποτελεί κλάδο αναφοράς για άλλους κλάδους, όπως για παράδειγμα, για τον κλάδο του μάρκετινγκ στην περιοχή του ηλεκτρονικού εμπορίου (Baskcrville and Myers. 2002).
Η περιοχή του ηλεκτρονικού εμπορίου έχει πρόσφατα αναδειχτεί ως αντικείμενο έρευνας που συγκεντρώνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον στον κλάδο των πληροφοριακών συστημάτων. (Baskcrville and Myers. 2002; Benbasat and Zmud, 2003; Khazanchi and Munkvold, 2000). Καθώς το ηλεκτρονικό εμπόριο αφορά μια νέα μορφή επιχειρείν σε ένα πλαίσιο που καθορίζεται από την ευρύτατη χρήση της τεχνολογίας του διαδικτύου, ο ρόλος των πληροφοριακών συστημάτων στους οργανισμούς ενισχύεται και διευρύνεται, με συνέπεια την ανάδειξη νέων ερευνητικών ζητημάτων. Η έρευνα των πληροφοριακών συστημάτων στο ηλεκτρονικό εμπόριο βασίζεται σε διάφορους κλάδους που συνδέονται με το ηλεκτρονικό εμπόριο, με το μάρκετινγκ να αποτελεί το βασικότερο κλάδο αναφοράς (Benbasat and Zmud, 2003).
Ενδεικτικό της σημασίας των πληροφοριακών συστημάτων και της αναγνώρισης που τυγχάνουν· από άλλους κλάδους ιδιαίτερα στην περιοχή του ηλεκτρονικού εμπορίου, είναι ότι ο κλάδος του μάρκετινγκ, αν και είναι κλάδος αναφοράς για τα πληροφοριακά συστήματα, έχει επηρεαστεί άμεσα από την ανάπτυξη του κλάδου των πληροφοριακών συστημάτων (Khazanchi and Munkvold. 2000). Η συνεισφορά της έρευνας των πληροφοριακών συστημάτων στην περιοχή του ηλεκτρονικού εμπορίου είναι τέτοια ώστε ο κλάδος των πληροφοριακών συστημάτων λειτουργεί ως κλάδος αναφοράς για το μάρκετινγκ (Baskcrvilie and Myers, 2002).